Uitvoerder van het kunsten- en cultureel-erfgoedbeleid van de Vlaamse Regering

Onze subsidies

Subsidie voor het uitvoeren van een fysische ingreep op een beschermd voorwerp/beschermde verzameling (topstuk)

Tabs

Info

Doel van deze subsidie, erkenning, vergunning:

Het is belangrijk dat cultuurgoederen opgenomen op de Topstukkenlijst optimaal beschermd worden en in goede conditie overgedragen kunnen worden aan de toekomstige generaties. Daarom gelden er voor de in de Topstukkenlijst opgenomen voorwerpen en verzamelingen subsidies voor de conservatie - en restauratiekosten .

Een fysische ingreep op een beschermd voorwerp is pas toegestaan nadat de eigenaar, bezitter of houder daarvoor de voorafgaande toestemming heeft gekregen.

Welke fysische ingrepen komen in aanmerking?

Onder fysische ingrepen wordt verstaan: handelingen die ingrijpen in de materiële substantie van het beschermde voorwerp, hetzij door toevoeging van producten of materialen, hetzij door wijziging van één of meer elementen die behoren tot de materiële substantie van het beschermde voorwerp. Het gaat daarbij zowel om conservatiewerkzaamheden als restauratiewerkzaamheden:

conservatiewerkzaamheden: handelingen die de materiële toestand van een object stabiliseren en verder verval verhinderen of vertragen.
- voorbeelden : steunconstructies aanbrengen, stof en vuil verwijderen, losse onderdelen vastzette, verzwakte onderdelen door impregnatie of met hechtmiddel verstevigen, fixeren van de picturale laag, preventief en/of curatief behandelen tegen insecten- en schimmelaantasting.
restauratiewerkzaamheden: handelingen die een beschadigd of gedeeltelijk verloren gegaan object in een vooraf gedefinieerde toestand terugbrengen.
Daarbij wordt rekening gehouden met de oorspronkelijke en door de maker bedoelde verschijningsvorm, evenals met de natuurlijke veroudering.
- voorbeelden : onderdelen vervangen of vernieuwen, latere toevoegingen of oude restauraties verwijderen, verloren gedane delen toevoegen of aanvullen, vergeelde vernis- of lijmlagen verwijderen …

De maatregelen en werkzaamheden die betrekking hebben op het louter in goede staat bewaren (zoals klimaatregeling, beveiliging, lichtregeling) worden beschouwd als een gewone last van het eigendoms- en bezitsrecht. Ze komen als maatregelen van preventieve conservatie niet voor subsidiëring in aanmerking.

Noodmaatregelen kunnen (achteraf) voor subsidiëring in aanmerking komen als het om dringende maatregelen gaat zonder dewelke verder verval en beschadiging van het topstuk op korte tijd niet voorkomen kon worden. De reden is meestal een calamiteit, zoals brand, waterschade, stormschade, schade door verkeerde manipulatie of vandalisme. Ook ernstige schade, als gevolg van lange ongunstige bewaaromstandigheden, kan op zeer korte tijd aan het licht treden en dringende maatregelen vragen.

Wie kan aanvragen:

een eigenaar, bezitter of houder van een topstuk die de kosten van de fysische ingreep draagt en de toestemming hiertoe kreeg
een vrije onderwijsinstellingen of een door de overheid ingerichte onderwijsinstellingen
provinciale en lokale besturen en de instellingen die onder hun toezicht staan, zoals OCMW’s en kerkfabrieken
let op :
- de staat (Federale overheid, gemeenschappen, de gewesten) en de openbare instellingen die onder hun toezicht staan vallen buiten deze subsidieregeling. De overheid kan noch zichzelf, noch een gelijke of hogere overheid subsidiëren.
- topstukken die eveneens beschermd zijn op grond van de Monumentenwetgeving (decreet van 3 maat 1976) komen niet in aanmerking voor deze subsidie. Neem hiervoor contact op met Onroerend Erfgoed.

Voor topstukken (of onderdelen daarvan) die eveneens beschermd zijn op grond van de Monumentenwetgeving (het decreet van 3 maart 1976) en waarvoor binnen het kader van het Topstukkendecreet bijzondere beschermingsvoorschriften werden opgelegd, is zowel een subsidie mogelijk van Kunsten en Erfgoed als van Onroerend Erfgoed. Concreet gaat het enkel om:

Meester van Frankfurt, Nood Godsdrieluik, olieverf op paneel, ca. 1515 – 1520, Onze-Lieve-Vrouwe-Kerk, Watervliet
Hubert en Jan Van Eyck, Lam Gods, retabel, olieverf op paneel, 1432, Sint-Baafskathedraal, Gent.

Subsidiebedrag:

Het subsidiebedrag (50%, 70% of 80% van de subsidiabele kosten) is afhankelijk van:

de mate waarin het topstuk toegankelijk is voor het publiek
het juridisch statuut van de eigenaar
de fysieke toestand van het topstuk.

situatie topstuk	subsidiepercentage
Niet voor het publiek toegankelijk topstukken	50%
Het topstuk is publiek toegankelijk gemaakt voor het publiek via een overeenkomst tussen de subsidieaanvrager en de minister	70%
Het topstuk is eigendom van een rechtspersoon zonder commercieel karakter die als taak heeft het voorwerp in goede staat te bewaren én het voorwerp is toegankelijk gemaakt via een overeenkomst tussen de subsidieaanvrager en de minister	80%
Het topstuk dreigt, omwille van zijn slechte fysieke toestand en omstandigheden waarin het zich bevindt, onherroepelijk verloren te gaan	80%

Het subsidiebedrag wordt bepaald op basis van de geraamde kosten en is een maximumbedrag. Het bedrag dat uiteindelijk wordt uitbetaald kan lager liggen dan dit maximumbedrag.

Cumulatie van subsidies

De kosten van de conservatie- of restauratiewerken die niet binnen het kader van het Topstukkendecreet gesubsidieerd worden, mogen niet gefinancierd worden met middelen die afkomstig zijn van de staat (de Federale overheid, de gemeenschappen of de gewesten).

Welke kosten/initiatieven/werkingen komen in aanmerking:

Onderzoekskosten
In een aantal complexere gevallen kan het nodig zijn dat er voor de eigenlijke behandeling een voorafgaand onderzoek plaats vindt naar:
- de feitelijke toestand
- de materiaalsamenstelling
- de vervaardigingstechniek van een topstuk.
  Dit diagnostisch onderzoek is vaak noodzakelijk om juiste behandelingsbewijze te kunnen bepalen.
  - Voorbeelden:
    - röntgenopnamen
    - chemische materiaalanalyse
    - infraroodreflectografie.
Uitvoerings- en materiaalkosten
Hieronder vallen de klassieke conservatie- en restauratiekosten. De belangrijkste kostendrijver vormt het aantal uren dat de restaurator aan de conservatie of restauratie van het object moet besteden.
Verpakkings- en transportkosten
het transport van de te behandelen objecten van en naar het restauratieatelier of tijdelijk depot.
Kosten gemaakt voor dringende bewaringsmaatregelen , uitgevoerd in noodsituaties
Dringende bewaringsmaatregelen zijn noodzakelijk wanneer een object op korte tijd schade dreigt te lopen en informatie dreigt te verliezen. De oorzaak zal meestal een calamiteit zijn, zoals brand, waterschade, stormschade, schade door verkeerde manipulatie of vandalisme. Ook ernstige schade, die het gevolg is van lange ongunstige bewaaromstandigheden kan op zeer korte tijd aan het licht treden en dringend maatregelen vergen.

De btw op de voormelde kosten voor zover de aanvrager niet btw-plichtig is: deze bepaling moet een niet-btw-plichtige aanvrager toelaten om de voor hem niet-recupereerbare btw op restauratie- en conservatiewerkzaamheden voor subsidiëring in te brengen en zo gedeeltelijk te recupereren.

Contactpersoon:

Ingrid Depoorter

Uw aanvraag

Hoe aanvragen:

U dient uw aanvraag in aan de hand van het verplicht aanvraagformulier en bezorgt formulier het aan:

Kunsten en Erfgoed
Marina Laureys, Afdelingshoofd Erfgoed
Arenbergstraat 9, 1000 Brussel

Let op : fysische ingrepen op een beschermd voorwerp zijn enkel toegestaan mits de eigenaar, bezitter of houder daarvoor de toestemming heeft gekregen van de minister. De minister wordt daarbij geadviseerd door de Topstukkenraad.

Aanvragen voor het uitvoeren van een fysische ingreep worden door de eigenaar, bezitter of houder ingediend bij Kunsten en Erfgoed op volgende adres:

Kunsten en Erfgoed
Ingrid Depoorter
Arenbergstraat 9, 1000 BRUSSEL

Als de minister de toestemming voor de ingreep verleent en de voorgestelde werkzaamheden en kosten subsidiabel zijn, kan ook een subsidie worden aangevraagd. Beide aanvragen kunnen tegelijkertijd worden ingediend.

Deadline:

Een aanvraag kan op elk moment worden ingediend.

Na uw aanvraag

Beslissing:

De minister van Cultuur beslist over het al dan niet toekennen van de subsidie.

Een subsidieaanvraag kan enkel geweigerd worden wanneer de ingediende aanvraag onontvankelijk is of bij ontoereikendheid van de op de begroting ingeschreven kredieten.

Prioriteitsbepaling:

absolute voorrang wordt gegeven aan dringende conservatiemaatregelen, die nodig zijn voor de instandhouding van het object
vervolgens aan de verderzetting van reeds aangevatte en voor een eerdere fase gesubsidieerde werken
als laatste criterium wordt rekening gehouden met de chronologie van de indiening van de subsidieaanvragen.

Afrekening van de subsidie:

Bij aanvang van de werken wordt een voorschot van 70% van het toegekende bedrag uitbetaald.
Het saldo wordt betaald na beëindiging van de werken en na controle van het verantwoordingsdossier.

Wat moet u doen als subsidies worden toegekend?:

Logo Vlaamse overheid

Het logo van de Vlaamse overheid moet verplicht worden opgenomen in alle gedrukte en digitale communicatie, bij elke mededeling, verklaring of publicatie en presentatie die betrekking heeft tot deze subsidie.

Hoe omgaan met de subsidie?

Na beëindiging van de werkzaamheden worden de verantwoordingsstukken ingediend: een overzicht van de uitgaven met onkostennota’s en eventueel een restauratieverslag.

Toezicht en controle

Gemachtigde ambtenaren van de Vlaamse overheid en van het Rekenhof kunnen de bewijsstukken over de aanwending van de subsidie op elk moment ter plaatse controleren.

Formulieren

Begeleiding

FARO, Vlaams steunpunt voor cultureel erfgoed biedt begeleiding aan bij de voorbereiding van uw aanvraag.

FARO
Priemstraat 51, 1000 BRUSSEL

Contactpersoon: , Tel.

Vlaanderen

Subsidiezoeker

U bent hier